Tweet
คำศัพท์ ระบบเสียง ต่างๆนี้ผมรวบรวมเอง
เห็นว่ามีประโยชน์ ไม่มากก็น้อยจึงอยากนำมาเผยแพร่ ให้ท่านอื่นๆ
ขาดตกบกบร่องตรงไหนช่ายแนะนำทีนะครับ
คำศัพท์เกี่ยวกับลำโพงระบบเสียงกลางแจ้ง
PA. Speaker(ลำโพงพีเอ)
คือคำที่ใช้เรียกลำโพง กลางแจ้งตัวหลักที่ใช้ ซึ่งผู้ฟังทั่วๆไป จะรับฟังเสียงจากลำโพงตำแหน่งนี้
Monitor Speaker(ลำโพงมอนิเตอร์) คือลำโพง ที่วางที่ตำแหน่ง ผู้แสดง/นักดนตรี บนเวที จะได้ยิน โดยมากจะวางสวนทางกับ PA. ให้เสียงแบบ MONO ส่วนมากนิยมวาง ใว้ด้านหน้าของนักแสดง/นักดนตรี
In ear Monitor(อินเอียร์มอมิเตอร์)
คือมอนิเตอร์แบบ ไร้สายซึ่งเป็นหูฟัง แบบ อินเอียร์
Side field Speaker (ลำโพงไซด์ฟิลด์)
ทำหน้าที่ เช่นเดียวกับ monitor แต่จะเป็นระบบเสียงแบบ stereo ซึ่งจะเป็น
เสียงโดยรวมของทั้งเวทีเพื่อให้นักดนตรีได้ยินเสียงโดยรวมของทั้งวง ในหนึ่งเวทีนั้นจะมีแค่คู่เดียว หรืออาจจะสองคู่ แต่พ่วงสัญญาณ เพื่อให้เสียงดังเพิ่มขึ้นเท่านั้น
Delay Speaker (ลำโพงดีเลย์)
สถานที่บางแห่งนั้นอาจจะมีความกว้างใหญ่มากซะจนการวางตำแหน่ง
ลำโพงเพียงจุดเดียว(PA.)นั้นไม่สามารถกระจายเสียงได้ชัดเจนทั่วบริเวณ ลำโพงดีเลย์ จะถูกนำมาวาง ในจุดที่ เสียงลำโพงหลักเสียงไปไม่ถึง การใช้งานนั้นยุ่งยากซับซ้อนพอสมควร ที่เรียกว่า ลำโพงดีเลย์นั้นก็เพราะว่าต้องใช้เครื่องหน่วงเวลาให้เสียงนั้น มาพร้อมๆกับ ลำโพง PA. จะได้กลมกลืนเป็นเสียงเดียวกัน
Mid-hi speaker(ลำโพงกลางแหลม)
คือลำโพงที่ให้เสียงกลางแหลมได้ดี กว่าย่านต่ำๆ ใช้ได้ในทุกตำแหน่งเสียง ประกอบด้วย ไดร์เวอร์ แบบ วูฟเฟอร์ และแบบ ฮอร์น
Sub-woofer Speaker (ลำโพงซับ)
คือลำโพงที่ให้เสียงย่ายต่ำๆได้ดีประกอบด้วยไดว์เวอร์ แบบ วูฟเฟอร์ อย่างเดียว เราสามารถแยกสัญญาณเสียง sub-woofer กับ mid-hi ได้โดยใช้ croosover network ใช้วางในตำแหน่ง PA.เท่านั้น
Point source Speaker (ลำโพงตั้งพื้น)
คือลำโพงแบบตั้งพื้น หรือใช้ขาตั้ง ใช้ในงานระดับเล็ก ถึง กลางมีทั้งแบบ sub-woofer และแบบ mid-hi
Line Array Speaker(ลำโพงไลน์อะเลย์)
คือลำโพงชนิดแขวน สามารถกำหนด ระยะ-องศา ในการกระจายเสียงได้ ต้องใช้ร่วบกับ
sorftware ของลำโพงยี่ห้อ/รุ่นนั้นๆเพื่อการคำนวน ที่แม่นยำ เหมาะกับงาน ขนาด กลาง-ใหญ่
-------------------------------------------------------------
Conctor/Cable (หัวต่อ/สายแบบต่างๆ)
XLR/cannon
ขั้วต่อมาตฐาน เป็นสัญญาณแบบ บาลานซ์(Balance)มีสามขั้ว อุปกรณ์ที่เน้นคุณภาพสูง และต้องเดินสายไกลๆ จะใช้ขั้วต่อบแบบนี้
ข้อดีคือเดินสายไกลๆได้โดยเกิดเสียงรบกวนน้อยมาก
Phone Jack (แจ็คโฟน)
คือขั้วต่อแบบประหยัดพื้นที่ เพราะมีขนาดเล็กกว่าแบบ XLR มีทั้งแบบ บาลานซ์ (TRS.) และอันบาลานซ์(TS.)
RCA (แจ็คอาซีเอ)
ขั้วต่อแบบที่คุ้นเคยเป็นอย่างดี ให้สัญญาณเสียงในแบบ อันบาลานซ์ เคื่องเล่น player ต่างๆจะใช้ขั้วต่อแบบนี้
Spekon(สเปคอน)
ขั้วต่อลำโพงกลางแจ้งแบบมาตฐาน มีระบบ คลิ๊กทูล๊อค ป้องกันขั้วหลุดโดยไม่ตั้งใจ และป้องกันขั้วลำโพงช๊อท ได้แทบจะ 100%
Balance cable (สายไมค์)
มีสามขั้ว ประกอบด้วย
2 hot(+)
3 cool(-)
1 shield(G.)
Unbalance cable (สายอันบาลานซ์)
สายแบบสองทาง นิยมใช้ใน เครื่องมือที่ไม่ต้องเดินสายไกลมากนัก
มีสองขั้ว คือ + และ กราวด์
Multicore(มัลติคอร์)
คือสาย แบบหลายๆช่อง อยู่ในชุดเดียวกัน โดยมากถ้าเป็นสายสัญญาณ จะเป็นแบบ balance
เพราะต้องเดินสายไกลๆ จำนวนคอร์นั้นคืออยู่กับการใช้งาน
-------------------------------------------------
Microphone(ไมค์โครโฟน)
คืออุปกรณ์แปลงคลื่นสัญญาณเสียง ให้เป็นสัญญาณไฟฟ้า ซึ่งจะมีค่าความแรงของสัญญาณน้อยมาก
จำเป็นจะต้องใช้ปรีไมค์ขยายสัญญาณเบื้องต้น และส่งไปยัง แอมป์เพื่อขยายเสียงต่อไป มีรูปแบบ
การใช้งานและลักษณะการทำงานดังต่อไปนี้
แบ่งตามลักษณะการทำงานของไมค์โครโฟน
Condenser Microphone (คอนแดนเซอร์ไมค์โครโฟน)
ไมโครโฟนประเภทนี้ ทำงานได้ด้วยการจ่ายพลังงานไฟฟ้า เข้าไปที่ตัวไมค์ ไดอเฟรม (แผ่นรับแรงสั่นสะเทือน)
ทำด้วยโลหะ ทำให้การรับเสียงนั้นไวมาก ขนาดของแผ่นไดอเฟรมมีผลต่อการตอลสนองความถี่
เหมาะกับการใช้กับเคื่องดนตรีอคูสติก ที่เสียงไม่ดังมาก เพราะเสียงดังเกินไปนั้นอาจ ทำให้
แผ่น ไดอเฟรมเสียหาย หรือแตกพร่าได้
Dynamic Microphone (ไดนามิคไมค์โครโฟน)
มีโครงสร้างเช่นเดียวกับ ดอกลำโพง ทำงานได้โดยไม่ต้องใช้พลังงานไฟฟ้า
เป็นไมค์โคร โฟน ที่นิยมใช้มากที่สุด เก่าแก่ที่สุด ตอบสนองความถี่เสียงสูงได้ไม่ดีนัก
ทนต่อเสียงที่มีความ ดังมากๆได้ โดยไม่แตกพร่า
แบ่งตามลักษณะการใช้งาน
Wireless Microphone (ไมค์โครโฟนไร้สาย)
คือไมโครโฟนแบบไร้สาย ไมโครโฟนแบบนี้ จะเหมาะกับงานที่ต้องการ ความสะดวกคล่องตัวในการใช้งาน
เพื่อไม่ให้มีสายไมค์มาให่เกะกะ
Clip Microphone(ไมค์หนีบ)
ไมค์โครโฟนแบบนี้จะใช้กับ งานประเภทที่ไม่ต้องการให้เห็นตัวไมค์ เช่นงานเกี่ยวกับการบันทึกภาพ
ตัวไมค์มีขนาดเล็กมาก และจะเชื่อต่อเข้ากับ ตัวส่วสัญญาณ ที่สามารถเหน็บใว้ที่เอวได้
คุณภาพเสียงได้เฉพาะงานพูดเท่านั้น และไม่เหมาะกับงานประเภทแสดงสด เพราะเกิดการ feedback
(หอน)ได้ง่าย
Handheld Microphone (ไมโครโฟนแบบใช้มือถือ)
ไมค์โครโฟนชนิดถือ คือแบบยอดนิยม ที่ใช้กันทั่วๆไป มีทั้งแบบไร้สาย และมีสาย
เราสามารถใช้ขาตั้งไมค์ได้ด้วย
Headset Microphone (ไมค์แบบคาดหัว)
ไมโครโฟนชนิดนี้เหมาะกับนักร้องที่ต้อง แสดงท่าทางมากๆ เพราะไม่ต้องถือไมค์
ใช้คาดใว้ที่หัวและจะมีหัวไมค์ยื่นมาที่จ่อที่ปากของนักร้อง
เอาเท่านี้ก่อนครับ ^^เด็วอัพเดทให้เรื่อยๆ
เห็นว่ามีประโยชน์ ไม่มากก็น้อยจึงอยากนำมาเผยแพร่ ให้ท่านอื่นๆ
ขาดตกบกบร่องตรงไหนช่ายแนะนำทีนะครับ
คำศัพท์เกี่ยวกับลำโพงระบบเสียงกลางแจ้ง
PA. Speaker(ลำโพงพีเอ)
คือคำที่ใช้เรียกลำโพง กลางแจ้งตัวหลักที่ใช้ ซึ่งผู้ฟังทั่วๆไป จะรับฟังเสียงจากลำโพงตำแหน่งนี้
Monitor Speaker(ลำโพงมอนิเตอร์) คือลำโพง ที่วางที่ตำแหน่ง ผู้แสดง/นักดนตรี บนเวที จะได้ยิน โดยมากจะวางสวนทางกับ PA. ให้เสียงแบบ MONO ส่วนมากนิยมวาง ใว้ด้านหน้าของนักแสดง/นักดนตรี
In ear Monitor(อินเอียร์มอมิเตอร์)
คือมอนิเตอร์แบบ ไร้สายซึ่งเป็นหูฟัง แบบ อินเอียร์
Side field Speaker (ลำโพงไซด์ฟิลด์)
ทำหน้าที่ เช่นเดียวกับ monitor แต่จะเป็นระบบเสียงแบบ stereo ซึ่งจะเป็น
เสียงโดยรวมของทั้งเวทีเพื่อให้นักดนตรีได้ยินเสียงโดยรวมของทั้งวง ในหนึ่งเวทีนั้นจะมีแค่คู่เดียว หรืออาจจะสองคู่ แต่พ่วงสัญญาณ เพื่อให้เสียงดังเพิ่มขึ้นเท่านั้น
Delay Speaker (ลำโพงดีเลย์)
สถานที่บางแห่งนั้นอาจจะมีความกว้างใหญ่มากซะจนการวางตำแหน่ง
ลำโพงเพียงจุดเดียว(PA.)นั้นไม่สามารถกระจายเสียงได้ชัดเจนทั่วบริเวณ ลำโพงดีเลย์ จะถูกนำมาวาง ในจุดที่ เสียงลำโพงหลักเสียงไปไม่ถึง การใช้งานนั้นยุ่งยากซับซ้อนพอสมควร ที่เรียกว่า ลำโพงดีเลย์นั้นก็เพราะว่าต้องใช้เครื่องหน่วงเวลาให้เสียงนั้น มาพร้อมๆกับ ลำโพง PA. จะได้กลมกลืนเป็นเสียงเดียวกัน
Mid-hi speaker(ลำโพงกลางแหลม)
คือลำโพงที่ให้เสียงกลางแหลมได้ดี กว่าย่านต่ำๆ ใช้ได้ในทุกตำแหน่งเสียง ประกอบด้วย ไดร์เวอร์ แบบ วูฟเฟอร์ และแบบ ฮอร์น
Sub-woofer Speaker (ลำโพงซับ)
คือลำโพงที่ให้เสียงย่ายต่ำๆได้ดีประกอบด้วยไดว์เวอร์ แบบ วูฟเฟอร์ อย่างเดียว เราสามารถแยกสัญญาณเสียง sub-woofer กับ mid-hi ได้โดยใช้ croosover network ใช้วางในตำแหน่ง PA.เท่านั้น
Point source Speaker (ลำโพงตั้งพื้น)
คือลำโพงแบบตั้งพื้น หรือใช้ขาตั้ง ใช้ในงานระดับเล็ก ถึง กลางมีทั้งแบบ sub-woofer และแบบ mid-hi
Line Array Speaker(ลำโพงไลน์อะเลย์)
คือลำโพงชนิดแขวน สามารถกำหนด ระยะ-องศา ในการกระจายเสียงได้ ต้องใช้ร่วบกับ
sorftware ของลำโพงยี่ห้อ/รุ่นนั้นๆเพื่อการคำนวน ที่แม่นยำ เหมาะกับงาน ขนาด กลาง-ใหญ่
-------------------------------------------------------------
Conctor/Cable (หัวต่อ/สายแบบต่างๆ)
XLR/cannon
ขั้วต่อมาตฐาน เป็นสัญญาณแบบ บาลานซ์(Balance)มีสามขั้ว อุปกรณ์ที่เน้นคุณภาพสูง และต้องเดินสายไกลๆ จะใช้ขั้วต่อบแบบนี้
ข้อดีคือเดินสายไกลๆได้โดยเกิดเสียงรบกวนน้อยมาก
Phone Jack (แจ็คโฟน)
คือขั้วต่อแบบประหยัดพื้นที่ เพราะมีขนาดเล็กกว่าแบบ XLR มีทั้งแบบ บาลานซ์ (TRS.) และอันบาลานซ์(TS.)
RCA (แจ็คอาซีเอ)
ขั้วต่อแบบที่คุ้นเคยเป็นอย่างดี ให้สัญญาณเสียงในแบบ อันบาลานซ์ เคื่องเล่น player ต่างๆจะใช้ขั้วต่อแบบนี้
Spekon(สเปคอน)
ขั้วต่อลำโพงกลางแจ้งแบบมาตฐาน มีระบบ คลิ๊กทูล๊อค ป้องกันขั้วหลุดโดยไม่ตั้งใจ และป้องกันขั้วลำโพงช๊อท ได้แทบจะ 100%
Balance cable (สายไมค์)
มีสามขั้ว ประกอบด้วย
2 hot(+)
3 cool(-)
1 shield(G.)
Unbalance cable (สายอันบาลานซ์)
สายแบบสองทาง นิยมใช้ใน เครื่องมือที่ไม่ต้องเดินสายไกลมากนัก
มีสองขั้ว คือ + และ กราวด์
Multicore(มัลติคอร์)
คือสาย แบบหลายๆช่อง อยู่ในชุดเดียวกัน โดยมากถ้าเป็นสายสัญญาณ จะเป็นแบบ balance
เพราะต้องเดินสายไกลๆ จำนวนคอร์นั้นคืออยู่กับการใช้งาน
-------------------------------------------------
Microphone(ไมค์โครโฟน)
คืออุปกรณ์แปลงคลื่นสัญญาณเสียง ให้เป็นสัญญาณไฟฟ้า ซึ่งจะมีค่าความแรงของสัญญาณน้อยมาก
จำเป็นจะต้องใช้ปรีไมค์ขยายสัญญาณเบื้องต้น และส่งไปยัง แอมป์เพื่อขยายเสียงต่อไป มีรูปแบบ
การใช้งานและลักษณะการทำงานดังต่อไปนี้
แบ่งตามลักษณะการทำงานของไมค์โครโฟน
Condenser Microphone (คอนแดนเซอร์ไมค์โครโฟน)
ไมโครโฟนประเภทนี้ ทำงานได้ด้วยการจ่ายพลังงานไฟฟ้า เข้าไปที่ตัวไมค์ ไดอเฟรม (แผ่นรับแรงสั่นสะเทือน)
ทำด้วยโลหะ ทำให้การรับเสียงนั้นไวมาก ขนาดของแผ่นไดอเฟรมมีผลต่อการตอลสนองความถี่
เหมาะกับการใช้กับเคื่องดนตรีอคูสติก ที่เสียงไม่ดังมาก เพราะเสียงดังเกินไปนั้นอาจ ทำให้
แผ่น ไดอเฟรมเสียหาย หรือแตกพร่าได้
Dynamic Microphone (ไดนามิคไมค์โครโฟน)
มีโครงสร้างเช่นเดียวกับ ดอกลำโพง ทำงานได้โดยไม่ต้องใช้พลังงานไฟฟ้า
เป็นไมค์โคร โฟน ที่นิยมใช้มากที่สุด เก่าแก่ที่สุด ตอบสนองความถี่เสียงสูงได้ไม่ดีนัก
ทนต่อเสียงที่มีความ ดังมากๆได้ โดยไม่แตกพร่า
แบ่งตามลักษณะการใช้งาน
Wireless Microphone (ไมค์โครโฟนไร้สาย)
คือไมโครโฟนแบบไร้สาย ไมโครโฟนแบบนี้ จะเหมาะกับงานที่ต้องการ ความสะดวกคล่องตัวในการใช้งาน
เพื่อไม่ให้มีสายไมค์มาให่เกะกะ
Clip Microphone(ไมค์หนีบ)
ไมค์โครโฟนแบบนี้จะใช้กับ งานประเภทที่ไม่ต้องการให้เห็นตัวไมค์ เช่นงานเกี่ยวกับการบันทึกภาพ
ตัวไมค์มีขนาดเล็กมาก และจะเชื่อต่อเข้ากับ ตัวส่วสัญญาณ ที่สามารถเหน็บใว้ที่เอวได้
คุณภาพเสียงได้เฉพาะงานพูดเท่านั้น และไม่เหมาะกับงานประเภทแสดงสด เพราะเกิดการ feedback
(หอน)ได้ง่าย
Handheld Microphone (ไมโครโฟนแบบใช้มือถือ)
ไมค์โครโฟนชนิดถือ คือแบบยอดนิยม ที่ใช้กันทั่วๆไป มีทั้งแบบไร้สาย และมีสาย
เราสามารถใช้ขาตั้งไมค์ได้ด้วย
Headset Microphone (ไมค์แบบคาดหัว)
ไมโครโฟนชนิดนี้เหมาะกับนักร้องที่ต้อง แสดงท่าทางมากๆ เพราะไม่ต้องถือไมค์
ใช้คาดใว้ที่หัวและจะมีหัวไมค์ยื่นมาที่จ่อที่ปากของนักร้อง
เอาเท่านี้ก่อนครับ ^^เด็วอัพเดทให้เรื่อยๆ
Comment